Gebelik sürecinde her ne kadar korunmaya özen gösterilse de anne adayları beklenmedik kazalarla karşılaşabiliyorlar.

Bu kazalar sonucunda bazen hafif yaralanmalar olabiliyorsa da bazen anne için olduğu kadar bebek için de ciddi sorunlara neden olabiliyor.

Anne adayları yaklaşık yüzde on gibi oranlarla bir çok sebeplerle ufak tefek ya da daha ciddi yaralanmalar ile travmalar yaşayabiliyor. En fazla görülen yaralanmalar ise trafik kazaları sonucunda olabiliyor.

Bunun dışında, silahlı yaralanmalar, kesci ve delici aletlerle yaralanmalar, yine emniyet kemerine bağlı yaralanmalar, denge bozukluğu ile düşme sonucu oluşan yaralanmalar ile dayak ve saldırı ile oluşan yaralanmalar da görülebiliyor.

Travmanın yol açabileceği riskler:

Çeşitli nedenlerle oluşan kazaları anne ve bebek üzerinde birçok etkileri olmaktadır. En belirgin etkileri şöyle sıralayabiliriz:

· Düşük

· Erken doğum

· Bebeğin ölümü Plasentanın erken ayrılması (Dekolman plasenta)

· Rahmin (Uterusun) delici travmalarla yaralanması ve delinmesi

· Ender vakalarda bebeğin yaralanması

· Anneyle ilgili bir çok organda yaralanma, dalak yaralanmasına bağlı vb. karın içi kanma olabilir

Aanne adayı karşılaştığı kaza ya da travma hangi boyutta olursa olsun vakit kaybetmeden bir hastanede uzman kontrolünden geçmelidir.

Bebeğinizin kilosu artık 700 gram ve baş bölgesinden kalçalara kadar olan uzunluğu 22 cm. Bu rakamların ortala­ma uzunluklar ve ağırlıklar olduğunu ve bir bebekten diğerine ve bir hamile­likten diğerine değişebileceğini unut­mayın.

Sîzin Büyüklüğünüz Ne Kadar? Siz Ne Kadar Değiştiniz?

Hamileliğin bu haftasında, rahminiz bi­raz daha büyüdü. Yandan baktığınız za­man açıkça büyüdüğünü göreceksiniz.

Pubik simfizden rahminizin tepe nok­tasına kadar ölçüsü 25 cm’dir. Hamile­liğin 20 veya 21. haftalarında doktoru­nuza gittiyseniz, büyük olasılıkla yakla­şık 4 cm büyüdüğünüzü göreceksiniz. Bu noktada, rahminiz bir futbol topu kadardır.

Rahmin tepe noktası, göbek deliğiniz ve göğüs kemiğinizin alt kısmı arasında orta bölgededir. (Göğüs kemiği, omur­ga kemiklerinin bir araya geldiği gö­ğüslerinizin arasındaki kemiktir.)

Bebeğinizin Büyümesi ve Gelişimi

- Prematüre Bebeğin Yaşamını Sürdürebilmesi?

İnanması zor olabilir ama eğer bebeğiniz şimdi doğarsa yaşama şansı vardır. Tıptaki büyük gelişmelerden bazıları, prematüre bebeklerin bakımı alanında olmuştur. Hİç kimse bir bebeği bu kadar erken doğurmak istemez, ama yeni tedavi yöntemleri ile, ör­neğin vantilatörler, monitörler ve ilaçlar ile bebeğin yaşama şansı gerçekten vardır.

Bebek 1 kilodan azdır ve son derece küçüktür. Bu kadar erken doğan bir be­beğin hayatta kalması zordur. Bebek, büyük olasılıkla hastanede birkaç ay ge­çirir, enfeksiyon riski ve başka olası komplikasyonlar olabilir.

- Erkek mi Yoksa Kız mı?

Anne-baba adaylarının en sık sordukları soru “Bebeğimizin cinsiyeti nedir?” soru­sudur. Amniyosentez, kromozom incele­mesi ile bebeğinizin cinsiyetini belirleye­bilir. Ultrason muayenesi de bebeğin cinsi­yetini ortaya çıkarmak için kullanılabilir ama her zaman doğru olamayabilir. Birçok kişi için, bebeğin cinsiyetini öğrenmemek hamileliğin zevkli olmasının bir parçasıdır.

Bazı insanlar bebeğin kalp atışlarının cinsiyetini gösterdiğine inanırlar. Bir be­bek için normal kalp atışı oranı dakikada 120 ila 160 oranında değişir. Bazıları, hızlı kalp atışının bir kız bebeğe işaret ettiğini ve daha yavaş kalp atışının erkek bebeği işaret ettiğine inanır. Ne yazık ki, bununla ilgili bilimsel kanıt yoktur. Doktorunuza bu yöntemi kullanarak tah­minde bulunması için baskı yapmayın çünkü bu sadece bir tahmin.

Daha güvenilir bir kaynak, bir anne, kayınvalide veya başka birinin size ba­karak bebeğin erkek mi yoksa kız mı olacağını söylemeleridir. Bu ifadeyi çok ciddiye alarak söylemesek de birçok ki­şi bunun doğru olduğuna inanır. Bazı ki­şiler doğumdan önce bebeğin cinsiyetini tahmin etmekte veya önceden bilmekte hiçbir zaman yanılmadıklarım iddia ederler. Aynı şekilde, bu yöntem için de bilimsel temel yoktur.

Doktorunuz daha çok sizin ve bebeği­nizin sağlığıyla ilgilidir.
Sizin ve bebeğinizin, ister erkek ister kız olsun, hamileliği güvenle geçirdiği ve doğum sürecindeki ve doğumdaki sağlık durumu ile ilgilenir.

Sizde Oluşan Değişimler

~ Kaşıntı

Kaşıntı (pruritus gravidarum), hami­lelikte sık görülen bir belirtidir. Ciltte darbe veya yara yoktur; sadece kaşınır. Hemen hemen bütün hamile kadınların % 20’si hamileliğin son haftalarında ka­şıntıdan şikâyet eder, ama bu herhangi bir zamanda oluşabilir. Her hamilelikte oluşabilir ve ağız yoluyla kullanılan do­ğum kontrol hapları aldığınızda da olu­şabilir. Durum, sizin veya bebeğiniz için riskli değildir.

Rahminiz büyüdükçe ve pelvisinizi dol­durdukça karnıınızdaki deri ve kaslar gerilir. Kaşıntı bunun doğal bir sonucudur. Kaşın­tıyı azaltmaya yardımcı olması için losyon­ların kullanılması uygundur. Cildinizi tır­malamamaya ve tahriş etmemeye çalışın, bu durumu kötüleştirir! Doktorunuza antihistamin veya mentol içeren serinletici los­yonların kullanımı konusunda danışmanız gerekebilir. Genellikle tedavi gerektirmez.

~ Stres Sizi Etkileyebilir

Yaşamınızdaki stresin hamileliğiniz üzerinde etkisi vardır. Araştırmalar anne adayındaki stres ve hamileliğe bağlı problemler arasında, örneğin preek-lempsi, düşük veya prematüre doğum gi­bi, artan bir ilişki olduğunu gösterir.

Eğer yaşamınızda şu an önemli bir stres varsa -işinizi kaybettiyseniz veya değiştirdiyseniz, size yakın biri öldüyse-kendinize iyi bakmaya çalışın. Düzenli beslenin, yeteri kadar dinlenin ve stresi azaltmaya çalışın. Bu konuda konuşmak faydalı olabilir – doktorunuzdan bir des­tek grubu tavsiye etmesini isteyin.

~ Yere Düşme Nedeniyle Yaralanma

Yere düşmek, hamilelikte görülen küçük yaralanmaların en çok rastlanan nedenidir. Neyse ki, yere düşme genellikle bebekte veya annede ciddi yaralanmalara neden olmaz. Bebek, onu çevreleyen amniyotik sıvının koruyucu minder görevi yapması ile yaralanmalara karşı korunur. Rahminiz ve karın duvarınızda biraz koruma sağlar.

Eğer Düşerseniz. Düşerseniz, doktoru­nuzla iletişim kurun; sizi muayene etmek is­teyebilir. Muayene edilirseniz ve bebeğini­zin kalp atışı kontrol edilirse kendinizi gü­vende hissedebilirsiniz. Bebeğin hareket et­mesi, düştükten sonra size güven verebilir.

Karındaki küçük yaralanmalar, genel yöntemlerle tedavi edilir, hamile olma­sanız bile. Ancak, mümkünse röntgen ışınlarından kaçının.

Ultrason değerlendirmesi önem taşıyabi­lir. Bu, semptomlarınızın ve yaralanmanızın şiddetine göre kişisel bazda değerlendirilir.

Düşmekten Kaçınmak İçin Dikkatli Olun. Dengenizin ve hareket kabiliyeti­nizin hamileliğiniz ilerledikçe değiştiğini unutmayın. Kışın park yerleri ve kaldı­rımlar ıslak veya buzlu olduğunda dikkat­li olun. Birçok hamile kadın merdivenler­den düşebilir; her zaman tırabzanı kulla­nın. İyi aydınlatılmış yerlerde yürüyün ve kaldırımdan yürümeye dikkat edin.

Kilo aldıkça biraz daha yavaş hareket edin; normalde olduğu kadar hızlı hareket edemezsiniz. Dengenizdeki değişimle, baş dönmesi de yaşayabilirsiniz, düşmekten ka­çınmak için tedbirli davranmak önemlidir.

Düştükten Sonra Dikkat Edilmesi Gereken Belirtiler. Bazı belirtiler düş­tükten sonra sizi bir probleme karşı uyarabilirler:

• Kanama
• Vajinadan sıvı gelmesi, zarların yırtıl­dığım gösterir
• Şiddetli karın ağrısı

Plasentamn yırtılması, düşme veya yaralanma ne­deniyle oluşabilecek en ciddi durumlardan biridir. Plasentanın yırtılması ile plasenta rahimden erken ayrılır. Diğer bir önemli yaralanma kemik kırılması veya sizi kımıldayamaz duruma getiren bir yaralan­madır.

Kırılan Kemiklerin Tedavisi. Bazen düşme veya bir kaza kemik kırılmasına yol açar, bu da röntgen ışını veya ameliyat ge­rektirebilir. Tedavi hamilelikten sonraya er­telenemez; problemin ele alınması gerekir. Eğer böyle bir durumla karşılaşırsanız, her­hangi bir test ya da tedavi uygulanmadan önce doğum uzmanınız/jinekologunuzla iletişim kurulması konusunda ısrar edin.

Eğer röntgen çekilmesi gerekiyorsa, pelvisiniz ve karnınız örtülmelidir. Eğer örtülmezse, röntgen ışınları bebekte ya­ratacağı risklere karşı ayarlanmalıdır.

Basit bir kırılmada anestezi veya ilaç tedavisi gerekli olabilir. Sizin ve bebeği­niz için en yararlısı mümkünse anestezi­den kaçınmaktır. İlaç tedavisine ihtiyacı­nız olabilir ama ilaç kullanımını en az seviyede tutmaya çalışın.

Bir kırığı anestezi kullanarak tedavi etmek gerekiyorsa bebeğin yakından gözlemlenmesi gerekir. Bu konuda çok fazla seçeneğiniz olmayabilir. Cerrahı­nız ve doğum uzmanınız/jinekologunuz sizin ve bebeğiniz için en iyisini yapmak için birlikte çalışacaklardır.

~ Tiroit Hastalığı

Tiroit problemleri ve tiroit hastalığı hamileliğinizi etkileyebilir. Tiroit hor­monu tiroit bezinde üretilir; bu hormon bütün vücudunuzu etkiler ve metaboliz­manızda önemli yeri vardır.

Tiroit hormonu düzeyleri yüksek veya düşük olabilir. Yüksek düzeydeki tiroit hipertiroidi olarak adlandırılan bir duru­ma yol açar; düşük düzeylerdeki ise hipotiroidiye neden olur. Düşük ve prematü­re doğum geçmişi olan kadınlar veya do­ğumun yaklaştığı dönemde problemler yaşayan kadınlar tiroit hormon düzeyleri yüzünden problemler yaşayabilirler.

Fark Edebileceğiniz Belirtiler. Tiroit hastalığının semptomları hamilelik tara­fından gizlenebilir ya da hamilelik sıra­sında sizi ve doktorunuzu tiroidin göre­vini uygun olarak yapmadığından şüp­helendirecek değişimler fark edebilirsi­niz. Bu değişimler, tiroit büyümesi, na­bız değişiklikleri, avuç içinde kırmızılık ve sıcaklık ve avuç içinin nemli olması- dır. Hamilelik döneminde tiroit hormonu düzeyleri değişebileceğinden (hamilelik yüzünden) doktorunuz, bu hormonla il­gili laboratuvar testlerinin sonuçlarını yorumlarken dikkatli olmalıdır.

Tiroit Testi. Tiroit testi öncelikle kan testi (bir tiroit paneli) yoluyla yapılır, bu testle üretilen tiroit hormonunun miktarı ölçülür. Ayrıca testler, bir diğer hormo­nu, beynin merkezinde üretilen tiroit uyarıcı hormon (TSH) düzeylerini de öl­çer. Bunlara ilave olarak yapılan tiroidi röntgenle inceleme testi (radyoaktif İyot taraması) hamilelik sırasında uygulan­mamalıdır.

Tiroit Hastalığının Tedavisi. Hipotiroidiniz varsa tiroit takviyesi (tiroksin) tavsiye edilir. Hamilelikte kullanımının güvenli olduğuna inanılır. Doktorunuz, yeterli miktarda bu hormondan aldığını­za emin olmak için bir kan testi yaparak hormon seviyesini kontrol edebilir.

Hipertiroidiniz varsa tedavi için Propiltiurasil ilacı kullanılır. Bu ilaç plasen­tadan bebeğinize ulaşır. Doktorunuz be­beğiniz açısından riski azaltmak için, ilacın dozunu mümkün olan en az sevi­yede verir. Hamilelikte İhtiyaç duyulan ilacın miktarını izlemek için kan testi gereklidir. İyodür, hipertiroit için kulla­nılan bir diğer ilaçtır. Gelişmekte olan bir bebeğe zararlı etkilerinden dolayı ha­mileyken İyodür’den sakının.

Doğumdan sonra, hamilelikte kullanı­lan ilaçlarla ilgili tiroit problemleri olup olmadığına dair bebeği test etmek ve gözlemlemek önem taşır. Eğer tiroit problemleri ile ilgili bir geçmişiniz var­sa, şu anda ilaç kullanıyorsanız veya geçmişte tiroit için ilaç kullandıysanız doktorunuza söyleyin. Hamilelik sıra­sındaki tedaviyi ele alın.

25. Hafta İçin Tavsiye

Hamilelik eşinizle iletişim ve kişisel gelişim için uygun bir dönem olabilir. Eşiniz konuşurken onu dinleyin. Si­zin için duygusal desteğin önemli bir kaynağı olduğunu bilmesini sağlayın….

Babaya Tavsiye

Ev alışverişini yapmayı teklif edin. Bu belki birçok erkek için rahatsız edici bir durum olabilir ama cep te­lefonları erkeklerin daha iyi alışveriş yapmalarını sağlar. Alışverişe yalnız gitmeseniz bile eşinizle birlikte gi­din ve satın aldıklarını taşımaya yar­dım edin.

Eğer hamileyken yaralanırsanız, sizin­le acil durum personeli, travma cerrahla­rı, genel cerrahlar ve doğum doktorunuz ilgilenir. Uzmanların çoğu, hamile bir kadının kaza geçirdikten sonra birkaç saat gözlem altında tutulmasını tavsiye eder. Bu, bebeği izlemek için yeterli bir zamandır. Daha ciddi bir kazada daha uzun süreli gözlem gerekebilir.