Gebelik ve emzirme, kadın için doğal fizyolojik bir olaylardır. Gebelikte fetüsün büyümesi annenin aldığı gıdaların plasenta ile fetüse taşınması ile mümkündür.

Fetüse taşınan gıdaların annenin kendi gereksinimine ek olarak düşünülmelidir. Emzirme döneminde ise anne sütü salgılanır. Bu süt annenin aldığı gıdaların bir ürünüdür. Süt için gerekli besinler de annenin kendi gereksinimine ek olarak düşünülmelidir. Çünkü hem fetüsün büyümesi, hem de yeni doğan bebeğin beslenmesi için annenin salgıladığı sütün enerjisi ve besin değeri annenin yedikleri ile kendi vücudundaki depolardan sağlanmaktadır. Bu açıdan gebelik ve emzirme döneminde kadının beslenmesinde amaç; Kendi fizyolojik gereksinimleri karşılayarak vücudundaki besin öğeleri yedeğini dengede tutmak, fetüsün normal büyümesi ve salgılanan sütün gerektirdiği enerji ve besin öğelerini tam olarak karşılamaktır.

Gebe ve emzirmenin gerektirdiği besin ihtiyacının karşılanması, fetüsün ve bebeğin normal büyüyüp sağlıklı olması kadar anne sağlığı içinde önemlidir. Genç yaşta (19 yaşından önce) gebe ve emzikli olan kadın daha kendisi büyüme çağını tamamlamamıştır. O yüzden gebelik ve emzikliliğin ihtiyaç duyduğu besin ihtiyaçları, özellikle bu gibi annelerde etkili olmaktadır.

Yine ağır fiziksel çalışma sürdüren kadınların zaten çok olan enerji harcamalarına bir de gebelik ve emzikliliğin yükü geldiğinde, kadın çoğu zaman kendi dokularını kullanmak zorunda kalmaktadır. Bu bakımdan gebelik ve emzikliliğin yüklediği ihtiyaçların karşılanması anne ve cocuk icin cocuk icin çok önemlidir.

Aşağıdaki liste sağlıklı beslenmeniz için bazı ara öğünler sunar:

• Muz, kuru üzüm, tatlı yeme ihtiyacını­zı gidermek için ve demir, potasyum ve magnezyum sağlamak için kuru meyve ve mango

• Şerit peynir; kalsiyum ve protein oranı yüksektir

• Kalsiyum, vitaminler ve mineraller için yağsız süt ve yoğurt, muzlu süt ve­ya muzlu krema ile yapılan meyve ka­rışımları

• Lif açısından zengin krakerler; tat ver­mesi ve protein için biraz yer fıstığı yağı sürülebilir

• Lezzetli süt ve meyve karışımları için biraz şeker ve biraz tarçın ile tatlandı­rılmış süzme peynir ve meyve

• Lif açısından ve tadını güzelleştirmek için salça veya fasulye dip ile tuzsuz cipsler veya tortillalar

• Lif ve lezzet açısından nohut ve pide

• Biraz zeytinyağı ve fesleğen ile tat­landırılmış taze domates; sebze porsi­yonu ve süt ürünleri porsiyonu için birkaç ince dilim Parmesan peyniri yiyin.

• Tavuk veya ton balığı salatası (taze ta­vuk veya su içinde paketlenmiş ton ba­lığıyla yapılmış) ve protein ve lif için krakerler veya tortillalar

Hamileyken kolesterol seviyenizi ölç­türmek zaman ve emek kaybıdır. Hormonal değişimler yüzünden karnınızdaki kolesterol seviyesi yükselir. Bebeğiniz doğana kadar ya da emzirme sonlanıncaya kadar bekleyin.

- A Vitamini Açısından Zengin Ara Öğünler

Atıştıracak bir şeyler ararken fırında pişirilmiş patates aklınıza gelmeyebilir, ama bu mükemmel bir ara öğündür! Pa­tates yediğiniz zaman protein, lif, kalsi­yum, demir, B vitaminleri ve C vitamini alırsınız. Biraz fırında pişirin ve buzdo­labında saklayın. Karnınız acıktığında bir tane ısıtın. Brokoli vitaminlerle dolu bir başka gıdadır. Fırında pişmiş patate­sinize ekleyin, üzerine de lezzetli hale getirmek için yağsız yoğurt, süzme pey­nir veya yağsız ekşi krema koyun!

Hamileyken sodyum alımınız konu­sunda dikkatli olmanız gerekir. Çok faz­la sodyum tüketmek, vücudunuzun su tutmasına neden olabilir, bu da şişme ve şişkinlik hissetmenize yol açar. Çok fazla sodyum veya tuz içeren gıdalardan sa­kının, örneğin tuzlu kuruyemişler, pata­tes cipsleri, turşu, konserve gıdalar ve İş­lenmiş gıdalar.

Gıda etiketlerini okuyun. Bir porsiyon başına düşen sodyum miktarını belirtir­ler. Bazı kitaplar etiketsiz gıdaların sod­yum içeriğini belirtirler, örneğin fast food. Bu kitaplara bakın. Bir fast food hamburgerin kaç miligram sodyum içer­diğini öğrenince çok şaşıracaksınız!

İlk gebelik muayenenizde büyük ola­sılıkla Pap Smear testi yaptırmış olmalı­sınız; bu test genellikle hamileliğin baş­langıcında yapılır. Şimdiye kadar sonu­cu alınmış olmalı ve doktorunuzla bu konuyu konuşmuş olmalısınız, özellikle de sonuç anormalse.

Pap Smear (Papanicolaou Smear keli­mesinin kısaltılmışı), pelvik muayene sı­rasında yapılan bir tarama testidir. Vajinanın üst kısmında bulunan rahim ağzın­da gelen kanserli veya kanser öncüsü olan hücreleri saptar. Bu test, erken tanı ve tedavi sağladığı için rahim ağzı kan­serinden kaynaklanan ölüm oranında, belirgin bir azalma olmasına katkıda bu­lunmuştur.

Anormal Pap Smear. Pap Smearlar tarama testleridir. Eğer anormal Pap Smear sonucunuz varsa, doktorunuz bulguları araştırmalı ve tedaviyi belirle­melidir. Doktorunuzun tavsiye ettiği şe­kilde kontrollere devam edin.
Hamilelik döneminde ortaya çıkan anormal bir Pap Smear kişiye göre ele alınmalıdır. Anormal hücreler “çok kötü durumda değilse” hamilelik sırasında kolposkopi veya Pap Smear ile gözlene­bilirler; bu dönemde genellikle biyopsi yapılmaz. Rahim ağzı, dolaşımdaki deği­şimler yüzünden hamileyken kolayca ka­nar. Bu durum dikkatle ele alınmalıdır.

Normal yolla doğum yapan kadınlarda, anormal Pap Smear’da bir değişim görü­lebilir. Bir araştırma, doğum yapmadan önce Pap Smear testinde ciddi sorunu bu­lunan bir grup kadından % 60′nın, bebe­ğin doğumundan sonra normal Pap Smear sonucuna sahip olduklarını göstermiştir.

Bir Sonraki Adım Nedir?

Eğer dok­torunuz böyle bir durumdan şüpheleni­yorsa kolposkopi uygulayabilir. Kolpos­kopi, serviksi gözlemlemek için dürbüne veya mikroskoba benzeyen bir alet kulla­nılarak yapılan işlemdir. Doktorunuzun, anormal bölgelerin nerede olduğunu gör­mesini sağlar, böylece doğumdan sonra biyopsi yapılabilir. Birçok jinekolog bu işlemi muayenehanesinde yapabilir.

Biyopsi, problemin türü ve derecesi hak­kında daha iyi fikir verir. Anormal hücrele­rin vücudun diğer bölgelerine de yayılma riski varsa, konik biyopsi yapılması gerekir. Konik biyopsi, hastalık derecesini tam ola­rak belirler ve anormal doku temizlenir. Bu ameliyat anestezi ile yapılır ama genellikle hamilelik sırasında uygulanmaz.

Anormal Hücreleri Tedavi Etmek

Rahim ağzındaki anormal hücreleri te­davi etmenin birkaç yolu vardır, ama te­davi yöntemlerinin çoğu hamilelik dö­neminde uygulanamaz. Bu tedaviler; anormal bölgenin (görülebiliyorsa) ameliyatla alınması, küçük anormal noktaların alınması veya “yakılması” için elektrikli koter kullanılması, küçük lezyonlan dondurmak için knyoterapi, rahim ağzındaki anormal bölgeleri yok etmek için lazer tedavisi ve daha kap­samlı lezyonlar için konik biyopsi ya­pılması şeklindedir.

Uyuma Pozisyonlarındaki Değişim

Bazı kadınların, hamileyken uyuma pozisyonları ve uyuma alışkanlıkları hakkında soruları ve endişeleri olur. Ba­zıları, yüzükoyun yatıp yatamayacaklarını bilmek ister. Bazıları ise su yatağın­da uyumaya devam edip edemeyecekle­rini bilmek ister. (Su yatağında uyumaya devam etmekte sakınca yoktur.)

15. Hafta İçin Tavsiye

Şimdiden yan yatmaya alışmaya ça­lışın; sonradan kilo aldıkça size fay­dalı olacaktır. Bazen birkaç fazla yastık kullanmak yararlı olur. Bir ta­ne arkanıza koyun böylece eğer sırtüstü dönerseniz düz uzanmamış olacaksınız. Bacaklarınızın arasına bir başka yastık koyun veya bacak­larınızın “üst” kısmını yastığın üze­rine uzatın. Bazı üreticiler, bütün vü­cudunuzu destekleyen “hamilelik yastığı” üretmektedir.

Hamilelik boyunca kilo aldıkça, rahat uyuma pozisyonları bulmak gittikçe zor­laşacaktır. Uyurken sırtüstü yatmayın. Rahminiz büyüdükçe, sırtüstü yatmak, rahminizin önemli kan damarlarının (aort ve alt vena cava) üstüne yerleşme­sine neden olur. Bu, bebeğinize ve vücu­dunuza giden kan akışını azaltabilir. Ba­zı hamile kadınlar için sırtüstü yatarken nefes almak daha zordur.

Yüzükoyun yatmak büyüyen rahmini­ze fazladan bir baskı uygular. Bu da yan yatmaya alışmak için bir başka nedendir. Bazı kadınlar için, doğumdan sonra en sevdikleri şey tekrar yüzükoyun uyuya­biliyor olmalarıdır!

İyi Bir Gece Uykusu Almak

Derin uyumak, şu an ve hamileliğin ilerleyen günlerinde sizin için zor olabi­lir. Rahat bir uykuyu garantilemek için aşağıdaki önerilerden bazılarını deneyin.

• Her gün aynı saatte yatın ve aynı saat­te kalkın.
• Geceleri çok fazla sıvı gıda almayın. Akşam saat 6′dan sonra bu gıdaları azaltın, böylece bütün gece boyunca tuvalete gitmek için kalkmanız ge­rekmez.
• Akşamüstünden sonra kafeinden sa­kının.
• Düzenli egzersiz yapın.
• Serin bir yatak odasmda uyuyun; 21°C rahat uyumak için gerekli olan en yük­sek sıcaklıktır.

Eğer geceleri mide ekşimesi olursa, ar­kanıza destek koyarak uyuyun. Karnınızın büyümesi nedeniyle uyku­nuzu bölebilecek nefes darlığı yaşayabi­lirsiniz. Böyle bîr durumda sol tarafınıza yatın. Fazladan yastıklarla başınıza ve omuzlarınıza destek yapın. Bu tedbir ra­hatlama sağlamazsa, hafif egzersizin ar­dından ılık bir duş veya ılık bir banyo (sıcak değil) ve bir bardak ılık süt fayda­lı olabilir. Yatakta rahat edemiyorsanız kısmen yaslanabilen bir yatakta uyuma­yı deneyin.

Sabah Bulantısıyla Yaşamak Zor muydu?

Sabah bulantısından şikâyetçiyseniz ve artık kendinizi daha iyi hissetme­ye başlıyorsanız, eşinizle ve size ya­kın olan diğer insanlarla ilişkilerini­zi değerlendirebilirsiniz. Kendinizi iyi hissetmiyorken idare etmekte zorlandınız mı? Hamileliğiniz ilerle­dikçe, sizin nasıl eşinizin desteğine ihtiyacınız varsa onun da sizin des­teğinize ihtiyacı var. Birbirinize iyi davranmak için çok çaba sarf etme­niz gerekebilir bu işte ikiniz bera­bersiniz!

Beslenme Düzeniniz

Bu dönemde, büyüyen cenininizin ve değişen vücudunuzun gereksinimlerini karşılamak için beslenme planınıza faz­ladan 300 kalori eklemeye ihtiyacınız olacak.

Seçe­bileceğiniz Bazı Karbonhidratlı Gıdalar ve Porsiyon Miktarı Aşağıda Belirtilmiştir:

• Tortula (bir tür Meksika pizzası / lah­macun)

• Makarna, tahıllar veya pirinç, pişmiş -2 kâse

• Kahvaltılık tahıl, hazır – 30 gram

• Sandviç ekmeği - 1 küçük

• Ekmek – 1 dilim

• Sandviç ekmeği – 1 orta boy